જિંદગી એટલે પૂર્ણ પ્રસન્નતાથી જિવાયેલી ક્ષણ /સોનલ પરીખ

uncle227 

 

 

 

      જિંદગી એટલે પૂર્ણ પ્રસન્નતાથી જિવાયેલી ક્ષણ /સોનલ પરીખ [જન્મભૂમિતા.5/2/2014 ને બુધવારની ‘તેજસ્વિની’ પૂર્તિના’લાઇફલાઇન’ વિભાગ માંથી]

જિંદગીને ટકાવી રાખનારી બાબત કઈ છે?

ગયા સપ્તાહે આ વાક્ય સાથે લેખની શરૂઆત થઇ હતી. એવો જ મહત્ત્વનો બીજો સવાલ છે, આખરે આપણું શું હોય છે? અંતિમ સમયે શું રહે છે?

એક મજાની વાર્તા છે:

એક માણસ મરણપથારીએ હતો. બેહોશીમાં તેણે તેજનો એક પુંજ જોયો. તેમાંથી ઈશ્વર પ્રગટ થયાઅને તેની પાસે આવ્યા. ઈશ્વરના હાથમાં એક બેગ હતી.

તેને થયું, હવે કશો ભય નથી. ઈશ્વર તેને ચોક્ક્સ જીવતો કરી દેશે—ત્યાં તો ઈશ્વરે કહ્યું, ‘ચાલો બેટા, જવાનો સમય થઈ ગયો.’

‘સમય થઈ ગયો? અત્યારમાં? મારે તો કેટલું કરવાનું બાકી છે-કેટલા પ્લાન કર્યા છે ! ’

‘પણ જવાનો સમય તો થઈ ગયો છે.’

માણસ દુ:ખી થઈ ગયો. થોડી વારે કલ વળતાં પૂછવા લાગ્યો, ‘આ બેગમાં શું છે?’

‘તારો સામાન’ ઈશ્વરે કહ્યું.

‘મારો સામાન? એટલે કે મારી વસ્તુઓ, મારાં કપડાં, મારાં પૈસા…’

‘એ બધું તો પૃથ્વીનું હતું.’ ઈશ્વર બોલ્યા.

‘તો પછી શું તેમાં મારાં સ્મરણો છે ?’

‘સ્મરણો ક્યારે તારાં હતાં ? તે તો વીતેલા સમયની સંપત્તિ છે.’

‘તો શું તેમાં મારી પ્રતિભા છે- મારી આવડત, મારી બુદ્ધિ?’

‘તું જેને પ્રતિભા કહે છે તે તારી નહીં, તારા સંજોગોની, તારી પરિસ્થિતિની નીપજ છે.’

‘તો પછી તેમાં જરૂર મારા મિત્રો, મારાં સ્વજનો હોવા જોઈએ.’

‘સોરી બેટા—એ સૌ તારાં ન હતાં. તેઓ તારી યાત્રાના સાથી હતાં, તારા માર્ગે તને તે આપેલાં.’

‘તો તો તેમાં મારાં વહાલાં સંતાનો હશે, મારી પ્રિય પત્ની હશે, ખરું ને?’

‘ના દીકરા. તેઓ તારું નહીં, તારા હ્રદયનું ધન છે.’

‘તો મારું શરીર છે આમાં?’

‘શરીર તો માટીનું છે.’

‘અને આત્મા?’

‘આત્મા મારો છે.’

માણસની ધીરજ ખૂટી. તેણે ઈશ્વરના હાથમાંથી બેગ લઈ લીધી, ખોલી.બેગ સાવ ખાલી હતી. ભયથી અને સંતાપથી તેની આંખમાં આંસુ આવ્યાં.

‘ઓહ ઈશ્વર, આ શું? હું જિંદગીભર જેને માટે મથતો રહ્યો તેમાંનું કંઈ જ શું મારું ન હતું? ’

‘ના. તેમાંનું કંઇ જ તારું ન હતું. આ બધું તને આપવામાં આવેલું, જેથી તું આનંદ મેળવી શકે, જીવી શકે. એ બધું એક તબક્કે છૂટવાનું જ હતું.’

‘તો પછી મારું શું હતું?’

‘જિંદગી. એ તમામ ક્ષણો તારી બને, જેને તું પૂર્ણપણે જીવે. તે તેં કર્યું નહીં તેથી તારી બેગ ખાલી છે. ’

કેટલી સાચી, મનને ઊંડેથી સ્પર્શનારી વાત છે- જિંદગી એટલે દિવસોનો કે વર્ષોનો સરવાળો નહીં, એ સંપત્તિ કે એ સંબંધોપણ નહીં જેને મેળવવા, સાચવવા આપણે મથ્યા. જિંદગી એટલે પૂર્ણપણે , પૂરી પ્રસન્ંતાથી, પૂરી તન્મયતાથી જિવાયેલી ક્ષણ. જે સઘળું આપણને આપણું લાગે છે તેને પામવા માટે આપણે સતત મથામણ કરીએ છીએ. આ મથામણમાંથી નવનીત નીપજે ને આપણી કોઈ એકબે ક્ષણમાં પ્રાણ પુરાય તેમ બને—તો ક્યારેક આ મથામણ આપણને થાક, કડવાશ કે હતાશા આપે તેમ પન બને. આપણે જિંદગીભર એ શોધતા રહીએ છીએ જે આપણામાં પ્રાણ પૂરે અને સરવાળે થાક, કડવાશ ને હતાશાથી એવા ઘેરાતા જઈએ છીએ કે ક્યારેક કોઇ પ્રાણપૂર્ણ ક્ષણ આવે પણ, તો તેને જોવાનું ચૂકી જૈએ છીએ કે પછી તેને કોઈક બીબાંમાં ઢાળવા મચી પડીએ છીએ.

આનું કારણ એ છે કે આપણી દિશા ખોટી છે, આપણાં લક્ષ્ય ઊંધાં છે, આપણે સાચા વળાંક પર વળ્યા નથી. ત્યાર પછી એ જ થાય છે જેનો આપણને રોજ અનુભવ થાય છે: કાં તો કોઈ અફાટ રણમાં ખોવાઈ જઈએ છીએ, કે પછી કોઇ ડેડ એન્ડ પર અટકી જઇએ છીએ. આને માટે જગતમાં આવ્યા હતા આપણે?

જિંદગી આ તમામની ઉપર છે, પેલે પાર છે. તે મળે છે આપણા પોતાના અસ્તિત્વમાંથી. તે મળે છે ત્યારે સુખ અને દુ:ખ વચ્ચેનો ભેદ ઓગળી જાય છે. સુખ અને દુ:ખની સીમાઓ ઓળંગીને આપણે વસવા લાગીએ છીએ નિ:સીમ, નીરવ પ્રસન્નતાના પ્રદેશમાં. પછી કંઇ આપણે પથ્થર નથી થૈ જતા કે સંવેદનોથી પર—વિરક્ત પન નથી થઇ જતા. પછી આપણને દરેક બાબત વધારે અર્થપૂર્ણ રીતે સ્પર્શે છે, આપણે તેને સાચી રીતે પામીએ છીએ. પછી આપણે અસલામત હોતા નથી તેથી બાંધવા કે બંધાવાની અધીરાઈથી મુક્ત હોઈએ છીએ. પછી આપણું પરિપ્રેક્ષ્ય, જેને દૃષ્ટિકોણ કહીએ છીએ તે બદલાઈ જાય છે. પછી આપણે વ્યક્તિને, સંબંધને, પોતાના કામને અને પ્રેમને સ્વાર્થ કે લાલચના અનુસંધાનમાં નથી માપતા. પછી કશું માપવાનું હોતું નથી. પામવાનું પણ હોતું નથી. પછી હોય છે ફક્ત હોવાનું . તેનો જ આનંદ. પોતાના અસ્તિત્વનો આનંદ ને અન્યના અસ્તિત્વનો પણ આનંદથી આદર. આ આનંદ હળવો હોય છે, અકલુષિતાને અપ્રદૂષિત હોય છે. માત્ર અને માત્ર એ જ આપણો છે. તેનાથી વધારે જે કંઇ મેળવવા માગીએ છીએ તે આપણો ભાર વધારે છે.

મિત્રો, સમય વહેતો જાય છે. સામે આવેલી ક્ષણને જીવી લો. જે ભૌતિક બાબતો માટે તમે યુદ્ધના મેદાનમાં ઊતર્યા હો તેમ જીવી રહ્યા છો તે તમામ અહીં જ છોડીને જવાનું છે. તેની ફિકરમાં આનંદમાં રહેવાનું ભૂલી ન જતાં.

વૃક્ષ ખરી ગયેલાં પાનનો શોક કરતું નથી, નવાં પાંદડાં ધારણ કરતું રહે છે, તાજું તાજું, લીલુંછમ લીલુંછમ ડોલતું રહે છે. વસંત ઋતુના આગમનની છડી પોકારાઈ ચૂકી છે ત્યારે આપણે પણ આપણાં સૂકાં, તરડાયેલાં, રૂક્ષ મનમાં થોડી પ્રસન્ન ક્ષણોની કુમળી રતૂમડી કૂંપળ કેમ ન ફરકાવીએ?  

Advertisements
વિશે

I am young man of 77+ years

Tagged with:
Posted in miscellenous

પ્રતિસાદ આપો

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / બદલો )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / બદલો )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / બદલો )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / બદલો )

Connecting to %s

વાચકગણ
  • 257,383 hits

Enter your email address to subscribe to this blog and receive notifications of new posts by email.

Join 289 other followers

તારીખીયું
જૂન 2014
સોમ મંગળ બુધ ગુરુ F શનિ રવિ
« મે   જુલાઈ »
 1
2345678
9101112131415
16171819202122
23242526272829
30  
સંગ્રહ
ઓનલાઈન મિત્રો
%d bloggers like this: