સ્વજનથી વિશેષ પાડોશી //ડૉ.મેહબૂબ દેસાઇ

MJBH-22

સ્વજનથી વિશેષ પાડોશી

(મઝહબ હમેં સિખાતા આપસમેં પ્યાર કરના /ડૉ.મેહબૂબ દેસાઇ/યજ્ઞ પ્રકાશન/પાના:56 અને 57)

                 ‘પાડોશી’ શબ્દ વ્યક્તિ અને રાષ્ટ્ર બંને અત્યંત મહત્ત્વનો છે. સારો પાડોશી સ્વજન કરતાં સવાયો હોય છે અને એટલે જ દરેક ધર્મમાં ‘પાડોશી ધર્મ’નો મહિમા વ્યક્ત થયો છે.

                 પાડોશી ભલો હોય કે બૂરો હોય પણ તે આપણો સાચો હમદર્દ છે. મુશ્કેલીના સમયે સંબંધીઓ, ઓળખીતા-પાળખીતાને પહોંચતાં વાર લાગે છે, ત્યારે સૌ પ્રથમ મદદ માટે પહોંચનાર આપણો પાડોશી જ હોય છે. પાડોશીને હિંદુ કે મુસ્લિમ ગણી તેની મહત્તા ઓછી આંકનાર માનવીને એ ખબર નથી હોતી કે પાડોશીનો સાચો ધર્મ તો માનવતા છે.

                 ઇસ્લામે પણ પાડોશીને અત્યંત મહત્ત્વનો દરજ્જો આપ્યો છે. ઇસ્લામિક ગ્રંથોમાં પેલા મોચીની વાત બહુ જાણીતી છે, જેણે હજયાત્રા માટે ભેગા કરેલા પૈસા પોતાના ભૂખ્યા પાડોશીના ભોજન માટે ખર્ચી નાખ્યા. દમિશ્કના એ મોચીને હજરત અબદુલ્લાહ બિન મુબારકે પૂછ્યું હતું. “આ વર્ષે હજયાત્રા માટે આવેલા એક લાખ હજયાત્રીઓમાંથી કોઇની હજ ખુદાએ કબૂલ નથી કરી. એક માત્ર ઘર બેઠા તમારી હજ ખુદાએ કબૂલ કરી છે તમે એવી તો કેવી ઇબાદત કરી કે ખુદાએ ઘર બેઠા તમારી હજ કબૂલ કરી ?”

                 ગરીબ મોચી હજરત અબદુલ્લાહની વાત સાંભળી નવાઇ પામ્યો. પછી સ્વસ્થ થઇ બોલ્યો, “ હજયાત્રા કરવાની તમન્નાથી મેં મારી હલાલની કમાઇમાંથી થોડા થોડા પૈસા જમા કર્યા હતા. પણ થોડા દિવસ પહેલાં જ મારા પાડોશીની હાલતની મને જાણ થઇ. સાત સાત દિવસથી તેમનો ચૂલો ટાઢો હતો. બાળ-બચ્ચાઓ ભૂખ્યાં ટળવળતાં હતાં. તે જોઇ મારું હ્રદય કકળી ઊઠ્યું. અને મેં હજયાત્રા માટે જમા કરેલા પૈસા તેમને આપી દીધા.”

 `કુરાનેશરીફમાં પાડોશીની મહતાનો સ્વીકાર કરી, તે અંગે વિસ્તૃત વિવરણ આપવામાં આવ્યું છે. કુરાને શરીફમાં પાડોશીઓના ત્રણ પ્રકારો આપવામાં આવ્યા છે :

1. ‘વલ જારે ઝિલ કુરબા’ અર્થાત એવા પાડોશી જે પાડોશી હોવા છતાં સ્વજન-સગાં હોય.

2.‘વલ જારિલ ઝુનુબે’ અર્થાત્ એવા પાડોશી જે કૌટુંબિક સગાંસંબંધી ન હોય પણ માત્ર પાડોશી જ હોય. આવા પાડોશીમાં ગેરમુસ્લિમ પાડોશીનો પણ સમાવેશ થાય છે.

3.‘વસ્સાહિલે બિલજમ્બે’ અર્થાત્ એવા પાડોશી જેનો સંજોગોવશા મુસાફરીમાં, દફતરમાં કે અન્ય કોઇ રીતે ભેટો થઇ ગયો હોય. આમાં ગેરમુસ્લિમ પાડોશીનો સમાવેશ થાય છે.

          આ ત્રણે પ્રકારના પાડોશીઓ સાથે ઇસ્લામે સદ્ ભાવના અને ભાઇચારો રાખવાનો આદેશ આપ્યો છે, અને કહેવામાં આવ્યું છે, “ જે માણસ અલ્લાહ અને અંતિમ દિવસ પર ઇમાન રાખતો હોય  તેણે પાડોશીને કંઇ પણ દુ:ખ કે તકલીફ આપવા ન જોઇએ.”

          એક વાર એક સહાબીએ હજરત મહંમદ પયગમ્બર(સ.અ.વ.) ને અરજ કરી, “હજૂર, તે સ્ત્રી ઘણી નમાઝો પઢે છે. પાબંદીથી રોઝા રાખે છે. અતિશય ખેરાત(દાન) કરે છે.પરંતુ પોતાની કડવી વાણીથી પોતાના પાડોશીઓને હેરાન-પરેશાન કરે છે.”

          આપ(સ.અ.વ.)એ ફરમાવ્યું, “  તે સ્ત્રી દોઝખમાં જશે કારણ કે તે સાચી મુસ્લિમ નથી. જેના પાડોશી તેની શરારતો (ખરાબ વર્તન)થી પરેશાન હોય.” પાડોશી સાથેના સંબંધો અંગે તો મહંમદ સાહેબે(સ.અ.વ.) ત્યાં સુધી તાકીદ ફરમાવી છે,

       “ જો તમે તમારાં બાળકો માટે ફળો લાવો તો તમારા પાડોશીને ત્યાં પણ મોકલો. જો તમે તેવું ન કરી શકો તો તે ફળોનાં છોતરાં બહાર ફેંકશો નહીં, જેથી ગરીબ પાડોશીઓનું મન ન દુભાય.”

——————————————————————–

 

 

Advertisements
વિશે

I am young man of 73+ years

Tagged with:
Posted in miscellenous

પ્રતિસાદ આપો

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / બદલો )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / બદલો )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / બદલો )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / બદલો )

Connecting to %s

વાચકગણ
  • 248,863 hits

Enter your email address to subscribe to this blog and receive notifications of new posts by email.

Join 288 other followers

તારીખીયું
ફેબ્રુવારી 2013
સોમ મંગળ બુધ ગુરુ F શનિ રવિ
« જાન્યુઆરી   માર્ચ »
 123
45678910
11121314151617
18192021222324
25262728  
સંગ્રહ
ઓનલાઈન મિત્રો
%d bloggers like this: